Een half uur voor de deadline. Je hebt hard gewerkt, maar de kleuren in je laatste productie zijn precies goed. Na een korte koffiepauze terwijl het rendert, keer je terug naar je scherm. Die huidskleuren zien er opeens compleet verkeerd uit! Hoe kan dit?  Je verwacht het niet, maar de verf op je muren gaat je helpen.

 

Werken met kleur

Het kan zo'n mooi vak zijn, maar werken met kleur kan je ook flink op de kast jagen. Hoe kan het nou dat je project er elke keer anders uitziet als je het terugziet? Coloristen, video-editors, fotobewerkers en vormgevers herkennen dit allemaal: hoe neem je kleur en contrast consistent en accuraat waar, ongeacht het tijdstip van de dag? Het antwoord begint bij je room setup.

Laten we eerst begrijpen wat er precies gebeurt. Hoe houden je ogen, of beter gezegd je hersenen, je voor de gek?

 

 

De binnenste blokjes hebben dezelfde kleur. Echt waar! Colour pick ze maar.

 

Ons optische systeem is opmerkelijk adaptief. Je hersenen compenseren kleur richting een witbalans. Is er veel blauw in je gezichtsveld, dan voegen je hersenen de tegengestelde kleur toe om dit te compenseren. Hierdoor lijkt het blokje op de blauwe achtergrond grijzer dan het in werkelijkheid is. Stel je voor dat het stipje jouw gekalibreerde monitor is. Vandaar dat die huidskleuren er zo ongezond uitzien. Een neutrale omgevingskleur maakt echt verschil.

De wet van gelijktijdig kleurcontrast

De toon van twee kleurvlakken ziet er meer verschillend uit wanneer ze naast elkaar worden bekeken dan wanneer ze afzonderlijk worden bekeken tegen een gemeenschappelijke neutrale achtergrond. De chemicus Michel-Eugène Chevreul ontdekte dit al in 1839 en noemde het de wet van gelijktijdig kleurcontrast. Als de vlakken verschillen in helderheid, vergroot nevenschikking het waargenomen helderheidsverschil; als ze verschillen in tint, wordt het tintverschil versterkt. Beide effecten kunnen tegelijkertijd optreden.

Je ervaart deze illusies bij het kijken naar een specifieke kleur of kleurenreeks op een monitor in een ruimte met gemengd licht, overmatig contrast, gekleurde muren en andere visuele afleidingen die je kleurwaarneming verstoren.

 

 

6 stappen naar een color grading room setup die je kunt vertrouwen

De oplossing voor een nauwkeurige en herhaalbare weergave van kleur en contrast is een correct geconfigureerde, gekalibreerde kijkomgeving. In 6 stappen leggen we uit hoe je dat voor elkaar krijgt.

Wij kunnen je helpen met de juiste omgevingskleur op je muren, zoals beschreven in de laatste stap. Maar laten we beginnen met het belangrijkste:

 

1. De juiste referentiemonitor

Investeer in een goede monitor. Gewone monitors zijn niet ontworpen voor nauwkeurig kleurenwerk. Consumentenmonitors zijn gemaakt om beelden er mooi uit te laten zien, ook als het bronmateriaal dat niet is. Een gemiddeld scherm past allerlei correcties toe, en ook als je die uitzet zijn ze niet consistent. De ene monitor is warmer dan de andere, heeft meer contrast, te veel saturatie, of veel te veel backlight.

Maar welke referentiemonitor moet je dan hebben? Er zijn meerdere keuzes te maken. Wij werken met een Flanders Scientific DM170, een 17-inch, 1920 x 1080, 10-bit lcd-display.

Het aanbod in kleurnauwkeurige monitors ontwikkelt zich razendsnel. We raden aan om het internet af te struinen voor de laatste producten en reviews. Deze blog van Jonny Elwyn is een aanrader: hij zoekt regelmatig tot op de bodem uit wat de beste deals zijn voor kleurnauwkeurige monitors in verschillende prijscategorieën.

2. Monitorkalibratie

Om zeker te weten dat je monitor de juiste kleuren weergeeft, moet hij regelmatig gekalibreerd worden. Na kalibratie weet je zeker dat een rode pixel echt rood is, en niet een beetje oranje.

In sommige gevallen kan de fabrikant kalibreren, maar je kunt het ook zelf doen met een schermkalibrator. Bekende tools zijn de Datacolor Spyder X2 Elite of Ultra en de Calibrite ColorChecker Display. Je hangt het apparaat voor je opgewarmde display en de software analyseert en corrigeert de kleurweergave.

3. Houd daglicht buiten

Elk straaltje licht heeft invloed op je kleurwaarneming. Niet alleen omdat fel licht je monitor moeilijker leesbaar maakt, maar ook omdat de meeste lichtbronnen inconsistent zijn en daglicht is daarop geen uitzondering. Bewolking en het tijdstip van de dag beïnvloeden de intensiteit en kleurtemperatuur van het licht.

De oplossing is simpel: hang verduisterende gordijnen of rolgordijnen op. Maar verduistering heeft ook nadelen. Een gebrek aan daglicht kan leiden tot fysieke en mentale klachten. Zorg dus dat je genoeg naar buiten gaat.

Color graden in het volledig donker is ook niet aan te raden. Zonder referentie voor lichtintensiteit loop je het risico je materiaal te donker aan te leveren. Bovendien vermoeit het je ogen sneller.

Zodra de ruimte verduisterd is, moet je hem opnieuw belichten. Doe dit consistent en egaal.

4. De juiste verlichting

Bij het kiezen van de juiste lampen zijn twee waarden belangrijk: Kelvin en CRI. Kelvin geeft de kleurtemperatuur van licht aan. De warme oranje gloed van kaarslicht heeft een temperatuur van ongeveer 1.000 Kelvin, terwijl een heldere blauwe lucht rond de 10.000 Kelvin zit.

Zonder referentiepunt is het moeilijk te bepalen wat neutraal licht is. Je hersenen corrigeren afwijkingen in kleurtemperatuur, waardoor je het nauwelijks merkt als de Kelvin-waarde verandert. Dit ervaar je als je een gele zonnebril afzet: voor even lijkt de wereld erg blauw, totdat je hersenen dit weer corrigeren.

Bij kleurenwerk wil je dit soort vertekeningen uitsluiten. Kies lampen met een kleurtemperatuur van 6.500 Kelvin, de beste benadering van daglicht en daardoor het meest neutraal.

De CRI-waarde, ook wel kleurweergave-index, geeft aan hoe kleurecht een lichtbron de kleuren van een object weergeeft. De meeste consumentenlampen hebben een CRI van 70 tot 85 Ra. Voor een color suite heb je een lichtbron nodig met een CRI boven de 90 Ra. Kies alle lampen van één merk, zodat ze onderling niet afwijken in Kelvin of CRI.

5. Lichtplaatsing

Na het kiezen van je verlichting is het tijd om de lampen te positioneren. Zorg dat er geen direct licht op je scherm of in je ogen valt en richt de lampen altijd van het scherm af. Bias lighting, een egale lichtbron achter je monitor, is sterk aan te raden. Er zijn meerdere redenen waarom bias lighting belangrijk is, maar de voornaamste is dat het je contrastwaarneming vergroot. In onze suite gebruiken we verlichting van Medialight: 6.500 Kelvin en een CRI van 98-99 Ra.

Stem de intensiteit van je omgevingslicht af op de helderheid van je gekalibreerde monitors.

6. De juiste wandkleur

Een factor die in een color grading room setup vaak over het hoofd wordt gezien, is de kleur van je muren. Heeft een ruimte een specifieke kleur, dan compenseren je ogen daarvoor. Een rood object op een blauwe achtergrond krijgt bijvoorbeeld een oranje tint. Daarnaast wil je dat je verlichting neutraal wordt teruggekaatst, zonder kleurverontreiniging.

Wat is dan de juiste verfkleur? Wit of zwart lijkt een logische keuze, maar geen van beide is echt neutraal. Wit weerkaatst te veel licht, zwart absorbeert te veel. De sweet spot is geen simpele zwart-witmix, maar een gelijkmatige mix van alle spectrumkleuren: neutraal middengrijs, ook wel 18% grijs genoemd.

Het is in feite de enige kleur zonder kleur. De 18% kan verwarrend zijn: het betekent dat de muur 18% van het licht weerkaatst dat erop valt. Maar trek je een gradient van wit naar zwart, dan zit 18% grijs precies in het midden. 18% grijs is dus eigenlijk 50% zwart. De reden dat we het geen 50% weerkaatsing noemen, heeft te maken met de logaritmische schaal van lichtsterkte. Meer hierover in deze video. Eerlijk gezegd komt hij een beetje traag op gang.

Waarom niet gewoon naar de bouwmarkt?

Middengrijs kun je niet zomaar bij de bouwmarkt laten mengen. Je vindt er een staaltje dat in de buurt komt, maar die kleur exact op de muur krijgen is een ander verhaal. De mengmethodes zijn niet nauwkeurig genoeg, de tolerantie van de mengmachine is te ruim en er wordt geen rekening gehouden met afwijkingen in de basisverf, die nooit perfect wit is en kan variëren per productiebatch, pallet of emmer. Bouwmarkten passen hun receptuur niet aan op verschillende soorten basisverf.

De basisverf die wij gebruiken voor Grey Paint is de meest witte en consistente die er te vinden is, en heeft daardoor weinig tot geen afwijkingen. Elke batch wordt opnieuw getest op nauwkeurigheid. De afwijking van middengrijs meten we in L*a*b*, waarbij L* staat voor lichtheid, a* voor rood tot groen en b* voor geel tot blauw.

Grey Paint wijkt minder dan 1 punt af op elke waarde, is niet waarneembaar voor het menselijk oog en scoort beter in kleurtest dan de bekendste grijskaarten.

Tot slot

Heb je vragen of opmerkingen na het lezen van deze blog, of denk je dat we ergens compleet de mist in gaan? Laat het me weten! Ik zie deze blog als een constante work in progress en ben altijd benieuwd naar andermans ervaringen.

Het is ook goed om te benadrukken dat een color suite de kleurcorrectie en grading niet voor je doet. Uiteindelijk zijn het jouw getrainde oog, kennis en vaardigheden die het perfecte beeld maken.